Login

Login Close
---

---
A+ R A-

De Afrikaanse paardenpest is een virusziekte die vooral voorkomt bij paarden en paardachtigen (ezels en zebra's). In het engels wordt de ziekte African horse sickness genoemd. Er zijn gevallen bekend waarbij ook olifanten, kamelen en honden besmet zijn geraakt met de ziekte. De overdracht van de ziekte gebeurt via een bepaalde soort cullicoídes muggen. Dit zijn dezelfde muggen die ook zomerexzeem veroorzaken.

 

Oorzaken

 

De Afrikaanse paardenpest wordt veroorzaakt door het Orbivirus. Dieren kunnen elkaar niet rechtstreeks besmetten door bijvoorbeeld lichamelijk contact. De virussen worden overgebracht van het ene paard naar het andere door een vector. Een vector is een tussengastheer van een totaal andere soort, vaak een insect of bijvoorbeeld een muis. De tussengastheer komt in contact komt met een besmet paard en krijgt daardoor virusdeeltjes binnen. De vector wordt zelf niet ziek maar draagt het virus wel bij zich. Als hij later in contact komt met een gezond paard dan kan de vector dat paard ook besmetten. Het paard zal dan wel ziek worden.

In dit geval zal een Cullicoïdes Imicola mug de biologische vector zijn. Dat wil zeggen dat het virus in het lichaam van de tussengastheer aanwezig is. Daarnaast bestaan er mechanische vectoren, dat wil zeggen dat het virus aan de steeksnuit van een mug blijft zitten of aan een vuile naald van een dierenarts. De Culex, Anopheles en Aedes muggen en de Hyalomma en Rhipicephalus teken kunnen als mechanische vector voor het Orbivirus functioneren.

De Afrikaanse paardenpest komt voornamelijk in de tropische gebieden van Afrika voor. Regelmatig duikt de ziekte op in Zuid-Afrika. Een uitbraak in Noord-Afrika komt veel minder vaak voor omdat het virus dan de natuurlijke barrière van de Sahara moet overwinnen. Een enkele keer weet de ziekte zich via de Nijldelta en de Afrikaanse westkust te verspreiden naar gebieden buiten Afrika. In het verleden zijn uitbraken geweest in het Middenoosten (1959-1963), Spanje (1987-1990 en 1996) en Portugal (1989). Uit de gebieden van Afrika waar paardenpest voorkomt mogen geen paarden worden geïmporteerd.

Er zijn heel veel verschillende soorten Cullicoïdes muggen. De Cullicoïdes Imicola is de soort die in andere delen van de wereld het Orbivirus verspreid. Deze mug komt in Nederland niet voor, daarom is de kans op Afrikaanse paardenpest hier redelijk klein. Het zou echter kunnen dat andere soorten Cullicoïdes muggen die hier wel voorkomen het virus ook zouden kunnen verspreiden als ze ermee besmet worden. Dit is nog niet bekend.

Paarden zijn zeer gevoelig voor deze ziekte. 75 tot 90% van de besmette paarden wordt ernstig ziek. Bij ezels is dit maar 10%, terwijl 50% van de muilezels ziek wordt. Bij de OIE (wereldorganisatie voor diergezondheid) staat Afrikaanse paardenpest op de A-lijst vanwege de hoge mortaliteit onder paarden.

Symptomen

De incubatietijd van Afrikaanse paardenpest is gemiddeld 7 tot 14 dagen, maar er zijn ook gevallen bekend met een incubatietijd van maar 2 dagen. Er zijn verschillende vormen waaronder de ziekte tot uiting kan komen. In kuddes waarin de ziekte voor het eerst uitbreekt komen vooral de drie laatste vormen veel voor.

Milde vorm

Het dier krijg een 3 tot 8 dagen koorts +/- 40 graden Celsius, is het wat sloom en eet het slecht. In sommige gevallen zie je een lichte vermagering en hebben de dieren uitgedroogd oogbindweefsel. Deze vorm komt vooral vaak voor in kuddes waarin al eerder een besmetting met Afrikaanse paardenpest is geweest.

De hartvorm

Het dier heeft naast problemen met het hart, ook last van hoge koorts, zwelling van de oogleden, het hoofd, de nek, de borst en de schouders. Een dier met deze symptomen gaat meestal binnen een week dood omdat het hart bezwijkt.

De ademhalings vorm

Het dier heeft last van hoge koorts, ernstige ademhalingsproblemen, hoesten, rode slijmvliezen en opgezwollen neusgaten waaruit rode schuimige vloeistof komt. Ook bij deze vorm sterven de dieren meestal binnen een week aan zuurstofgebrek.

De gemengde vorm

Het dier krijgt eerst ademhalingsproblemen en daarna hartproblemen. Ook deze dieren sterven vaak binnen een week omdat het hart het begeeft.

 

Behandeling

Als een land vrij is van Afrikaanse paardenpest moeten alle paardachtigen die geïmporteerd worden uit besmette gebieden in quarantaine voordat ze het land in mogen. De quarantainevoorziening dient volledig afgesloten te zijn zodat er geen insecten bij de dieren kunnen komen. In de Verenigde Staten geldt een quarantaineperiode van 60 dagen voor paardachtigen geïmporteerd uit landen waar Afrikaanse paardenpest heerst.

Er bestaat een vavvin tegen de Afrikaanse paardenpest. Er kan alle geen onderscheid worden gemaakt tussen gevaccineerde dieren en besmette dieren. Daarom mag dit vaccin in Europa alleen gegeven worden als er in de buurt een uitbraak van de ziekte is.  Het is van belang om dan alle dieren te vaccineren. Verder moet er bij een uitbraak ook bestrijding zijn van de Cullicoídes Imicola. Het is aan te raden dieren binnen 100 kilometer rond een besmettingshaard niet te vervoeren.

Er is in Nederland een speciaal draaiboek waarin precies staat wat er gedaan moet worden als er in Nederland een uitbraak van Afrikaanse paardenpest zou zijn

Zoek op deze website

foto.png


skelet_paard.jpg